1. Phình đại tràng bẩm sinh là gì? Phình đại tràng bẩm sinh (còn gọi là bệnh Hirschprung) là tình trạng vắng bẩm sinh các tế bào hạch thần kinh ở một đoạn ruột thường giới hạn ở đại tràng, làm mất dẫn truyền sóng nhu động của đoạn ruột bệnh lý, đưa đến ứ hơi và phân ở bên trên. Đây là một trong những nguyên nhân gây táo bón mạn tính ở trẻ em và nguyên nhân gây tắc ruột hàng đầu ở trẻ sơ sinh. Bệnh gặp 1/5000 trẻ sinh ra sống, nam ưu thế hơn nữ, khoảng 11-30% kèm theo các dị dạng phối hợp như dị tật tiết niệu sinh dục, dị tật tiểu hoá, tim mạch và hội chứng Down
2. Các dấu hiệu của phình đại tràng bẩm sinh: Triệu chứng của phình đại tràng bẩm sinh thay đổi theo chiều dài của đoạn ruột bệnh lý, thông thường các triệu chứng sẽ xuất hiện ngay sau khi trẻ được sinh ra, nhưng đôi khi chúng không rõ ràng cho đến khi trẻ lớn lên: - Đối với trẻ sơ sinh và nhũ nhi: chậm đi cầu phân su sau sinh (trên 24h), bụng trướng , nôn ói , kích thích hậu môn bằng ống thông trẻ đi ra nhiều phân làm bụng xẹp ( dấu hiệu tháo cống) - Đối với trẻ lớn: thương biểu hiện tình trạng bán tắc ruột lặp đi lặp lại hoặc táo bón kéo dài thường phải bơm hậu môn mới giúp trẻ đi cầu được. 3. Chẩn đoán và điều trị: Khi phát hiện trẻ có những dấu hiệu trên cần: Đưa trẻ đến bệnh viện để khám và làm các xét nghiệm chẩn đoán hình ảnh để xác định chẩn đoán như chụp phim đại tràng cản quang, sinh thiết trực tràng, đo áp lực hậu môn trực tràng. Khi trẻ được xác định bị phình đại tràng bẩm sinh thì phương pháp điều trị là phẫu thuật. Phương pháp phẫu thuật được thực hiện nhiều nhất hiện nay là phương pháp “Hạ đại tràng xuyên hậu môn trong trực tràng” và đang được thực hiện tại Bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Trị. Trong mổ diện cắt đại tràng sẽ được sinh thiết tức thì để đánh giá có tế bào hạch hay không để xác định đoạn ruột vô hạch được cắt bỏ. Với phương pháp này sau mổ bệnh nhân ít đau, ít bị liệt ruột nên sẽ được cho ăn sớm, thời gian nằm viện được rút ngắn do đó sẽ làm giảm chi phí điều trị. Hơn nữa hạ đại tràng xuyên hậu môn trong trực tràng có tính thẫm mỹ cao vì không có sẹo mổ ở bụng. Một số hình ảnh của một bệnh nhi 16 tháng tuổi bị phình đại tràng bẩm sinh được phẫu thuật hạ đại tràng xuyên hậu môn trong trực tràng tại khoa Ngoại Tổng hợp - Bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Trị
XQ trước mổ
Hình ảnh trong mổ
Sau 08 ngày trẻ ổn định và được xuất viện
TÀI LIỆU THAM KHẢO 1.Tạ Huy Cần, Huỳnh Thị Phương Anh, Trương Nguyễn Uy Linh, Huỳnh Công Tiến, Đào Trung Hiếu (2009), "Phẫu thuật triệt để, một thì điều trị bệnh Hirschsprung ở trẻ sơ sinh", Y học TP Hồ Chí Minh, 13, pp. 150. 2. Bùi Đức Hậu (2011), "Nghiên cứu ứng dụng và đánh giá kết quả phẫu thuật một thì qua đường hậu môn điều trị bệnh phình đại tràng bẩm sinh", Luận án Tiến sĩ Y học, Trường Đại học Y Hà Nội, Hà Nội, 3. Trương Nguyễn Uy Linh, Hồ Trần Bản. (2018), "Phình đại tràng do vô hạch bẩm sinh (bệnh Hirschsprung)", Ngoại nhi lâm sàng, pp. 406-423. 4. Ambartsumyan L, Smith C, Kapur RP. (2020), "Diagnosis of Hirschsprung Disease", Pediatric and developmental pathology : the official journal of the Society for Pediatric Pathology and the Paediatric Pathology Society, 23, pp. 8- 22. 5. Chen Y, Nah SA, Laksmi NK, Ong CC, Chua JH, Jacobsen A, et al. (2013), "Transanal endorectal pull-through versus transabdominal approach for Hirschsprung's disease: a systematic review and meta-analysis", Journal of pediatric surgery, 48, pp. 642-651 6. Dahal GR, Wang JX, Guo LH. (2011), "Long – term outcome of children after single-stage transanal endorectal pull-through for Hirschsprung's disease", World journal of pediatrics : WJP, 7, pp. 65-69 7. Erginel B, Gun Soysal F, Keskin E, Celik A, Yüksel S, Salman T. (2016), "Long-term outcomes of children with transanal endorectal pull-through and a review of the literature", Acta chirurgica Belgica, 116, pp. 372-375.
